NieuwsGouden Griffel voor Maantje verhuist de zee van Sjoerd Kuyper en Gouden Penseel voor Lucy en Donker van Karst-Janneke Rogaar
Geschreven doorRomi Hootsmans
Terug naar overzicht
Genomineerden voor NBD Biblion Jeugdspecialist van het Jaar 2026 bekend
Kinderboekenweek 2026 behoudt kracht, grote impuls op verkoop kinderboeken
Maantje verhuist de zee (Hoogland & Van Klaveren) van Sjoerd Kuyper is bekroond met de Gouden Griffel 2026, de prijs voor het best geschreven kinderboek. Kuyper overleed eergisteren op 74-jarige leeftijd. De Gouden Griffel is nog persoonlijk aan hem overhandigd in het bijzijn van zijn vrouw en uitgever. Lucy en Donker (Querido), geïllustreerd en geschreven door Karst-Janneke Rogaar, is bekroond met het Gouden Penseel 2026, de prijs voor het mooist geïllustreerde kinderboek. Zij werd thuis verrast door vrienden en familie.
De winnaars zijn bekendgemaakt in aanloop naar de Kinderboekenweek, die woensdag 30 september start. Naast de Gouden Griffel en het Gouden Penseel ontvangen de winnaars €10.000 voor de bekroning. Het Gouden Penseel wordt traditiegetrouw morgenavond uitgereikt tijdens het Kinderboekenbal in Amsterdam. Anders dan gebruikelijk werd Kuyper eerder door zijn kleinkinderen, thuis op zijn ziekbed, verrast met bloemen en taart. De Gouden Griffel is nog persoonlijk aan hem overhandigd in het bijzijn van zijn vrouw en uitgever.
Maantje verhuist de zee bevat illustraties van Sanne te Loo. Lucy en Donker werd geschreven en geïllustreerd door Karst-Janneke Rogaar.
De Griffeljury over Maantje verhuist de zee: ‘De jury kent Maantje verhuist de zee de Gouden Griffel toe omdat het alles in zich verenigt waar een uitzonderlijk literair kinderboek aan moet voldoen. Literaire kwaliteit, humor, warmte, creativiteit en verbeeldingskracht komen samen in een verhaal dat kinderen volledig serieus neemt. Sjoerd Kuyper houdt grote thema’s klein en menselijk, waardoor ze des te harder binnenkomen. Samen met de sfeervolle illustraties ontstaat een rijk verhaal dat hoofd, hart en verbeelding raakt. Een zeldzame combinatie die van Maantje verhuist de zee een onvergetelijk boek maakt voor lezers van alle leeftijden.’
De Penseeljury over Lucy en Donker: ‘Met Lucy en Donker geeft Karst-Janneke Rogaar alle ruimte aan haar zo eigen esthetiek die maakt dat de nacht en Donker kunnen worden omarmd. De verschillende verschijningsvormen van Donker – en haar samenspel met licht – zijn met een enorme gelaagdheid en aandacht voor tonaliteit weergegeven. Het boek is een onderdompeling in een wereld van multisensorische suggesties, die ons uitnodigt om de ongrijpbare omvang van de nacht te voelen.’
Over Sjoerd Kuyper:
Sjoerd Kuyper (1952-2026) was meer dan vijftig jaar schrijver en schreef meer dan tachtig boeken, waarvan vele zijn bekroond en verschillende verfilmd. Hij won onder andere zeven Zilveren Griffels en eerder één Gouden Griffel voor Robin en God. Voor zijn gehele oeuvre kreeg hij in 2012 de Theo Thijssenprijs en wegens zijn verdiensten voor de Nederlandse literatuur in binnen- en buitenland werd hij in 2014 benoemd tot Officier in de Orde van Oranje-Nassau. Sjoerd Kuyper schreef in 2000 het Kinderboekenweekgeschenk Eiber! In 2012 schreef hij de tekst van het Kinderboekenweeklied van Kinderen voor Kinderen: Hallo Wereld.
Over Karst-Janneke Rogaar:
Karst-Janneke Rogaar (1975) is een bekroond illustrator. Ze groeide op in Wageningen en studeerde Foundation Fine Art in Londen en aan de Rietveld Academie in Amsterdam. Sinds 2000 heeft ze haar eigen studio en illustreert ze kinderboeken, jeugdromans en (vak)bladen. Naast illustraties maakt zij ook boekomslagen, promotiemateriaal voor film en theater en schrijft ze haar eigen kinderboeken. In 2007 won ze samen met Frank Groothof, de Kinderboekenwinkelprijs voor het operaboek Gilgamesj; in 2019 ontving ze een Zilveren Penseel voor de tekeningen in het boek Vriendschap is Alles en in 2021 kreeg Keizer Ei twee Vlag en Wimpels, één van de Penseeljury en één van de Griffeljury. In 2026 behaalde het boek Peer, waarvoor ze de illustraties maakte, de shortlist van de Boon voor kind- en jeugdliteratuur.
Griffels en Penselen
De Griffels en Penselen zijn de bekendste en meest prestigieuze juryprijzen voor kinderboeken in Nederland. De Griffels voor de best geschreven en de Penselen voor de mooist geïllustreerde kinderboeken. De prijzen, verdeeld over verschillende categorieën, dienen het hele jaar als inspiratie en gids voor lezers en voorlezers. Uit de oorspronkelijk Nederlandstalige winnaars van een Zilveren Griffel of Penseel, die in juni zijn uitgereikt, kiezen de jury’s elk jaar de Gouden Griffel en het Gouden Penseel.
Voor het eerst sinds het ontstaan van de Griffels in 1971 is er een nieuwe Griffel geïntroduceerd. Met de Groene Griffel geven CPNB en het Wereld Natuur Fonds een podium aan boeken die niet alleen goed geschreven zijn, maar ook verwondering voor de natuur en wilde dieren bij kinderen aanwakkeren. Deze prijs ging eerder dit jaar naar Lotte Stegeman voor het boek Wij, Beren.
De Griffeljury bestond dit jaar uit Tako Rietveld (voorzitter), Aisha Plein, Astrid Goedknegt, Inge Roos, Mischa Blok, Rick Teseling en Sarita Bajnath. De Penseeljury bestond dit jaar uit Emilie Sitzia (voorzitter), Miriam Bestebreurtje, Müzeyyen Çolak-Uysal, William Remmers en Maud van Suylen. De Groene Griffeljury bestond dit jaar uit Mátyás Bittenbinder (voorzitter), Merel Westrik, Angela Esajas, Daan Stoffelsen en Joukje Janssen.
Kinderboekenweek 2026
De Griffels en Penselen zijn onderdeel van de Kinderboekenweek. Het thema is dit jaar Spot aan! Milouska Meulens schrijft het Kinderboekenweekgeschenk Terug naar de schoenenboom. Het geschenk krijg je cadeau van de boekhandel bij besteding van €13,50 aan kinderboeken. Harmen van Straaten maakte het Prentenboek van de Kinderboekenweek: Herrie in de tent. De Kinderboekenweek 2026 vindt plaats van 30 september t/m 11 oktober.
